• روایت مقاومت در برابر روایت مداخله

رسانه های کردی در سال های اخیر به صحنه ای رقابتی برای روایت ها تبدیل شده اند، جایی که هر جریان سیاسی و هر رسانه می کوشد از خلال زبان و فرهنگ کردی، دیدگاه و روایت خود را به مخاطب منتقل کند. در چنین فضایی، کانال کردی شبکه سحر با برنامه «ڕۆژەڤ» یا «گفتگوی ویژه» ماموریتی روشن را دنبال می کند: بازتاب و تقویت روایت جمهوری اسلامی ایران از مسائل منطقه ای و جهان و ایجاد پل ارتباطی میان تهران و جامعه کُرد.

به گزارش روابط عمومی معاونت برون مرزی رسانه ملی، برنامه «ڕۆژەڤ»  کانال کردی، هم به عنوان ابزار اطلاع رسانی و تحلیل و هم به عنوان ابزار دیپلماسی فرهنگی و رسانه ای، عمل می کند. درواقع، «گفتگوی ویژه» فراتر از مرور ساده خبر، تلاشی است برای تبیین روایتی خاص از تحولات حساس منطقه؛ از غزه و فلسطین گرفته تا مناسبات اقلیم کردستان با ایران و سیاست های آمریکا در منطقه و نیز تبیین و بررسی موضوعاتی همچون بی عملی دولت های مسلمان در قبال مسئله فلسطین و تشریح صداقت و انواع اقدامات جمهوری اسلامی ایران برای آرمان فلسطین و وحدت امت اسلامی. انتخاب مهمانان و موضوعات نشان می دهد این برنامه تلاش دارد تا خلأ روایت های مستقل و محلی را پر کند؛ روایتی که در عین نزدیکی به دغدغه های اجتماعی و مردمی، توان تحلیل ژئوپلیتیک منطقه ای را هم داراست.

 

فلسطین و غزه؛ از نسل‌کشی تا بسیج افکار عمومی

یکی از ویژگی های «ڕۆژەڤ» تاکید دائمی بر مسائل فلسطین و تحولات غزه است. طی ماه های اخیر هفته ای نبوده که در آن به شکلی مستقیم یا غیر مستقیم به جنایات اسرائیل و پیامدهای انسانی و سیاسی جنگ غزه پرداخته نشود. این برنامه در این قسمت ها از کارشناسانی چون حسن عظیم زاده، امیرعلی ابوالفتح، محمدقادری، محمد بازیانی و  اکبر معصومی دعوت و تلاش کرده تا با ادبیات انتقادی و گاه عاطفی، توجه مخاطب کردی را به همبستگی با فلسطین جلب کند. انتخاب واژه هایی نظیر «جینوساید» یا همان «نسل کشی» در محتوای این برنامه ها نشان می دهد که سازندگان نه تنها در پی اطلاع رسانی هستند، بلکه می خواهند از رسانه به عنوان ابزاری برای بسیج افکار عمومی استفاده کنند.

در کنار پرونده فلسطین، بخش دیگری از تمرکز برنامه به تحولات مرتبط با سیاست آمریکا و غرب اختصاص دارد. در قسمت هایی که به طرح ها و سیاست های دولت آمریکا پرداخته شده، کارشناسانی چون کیوان ساعدی، تحلیلگر امور بین الملل، با نگاهی انتقادی به ابعاد امنیتی و استراتژیک این سیاست ها واکنش نشان داده اند. رویکرد کلی بر این اساس شکل گرفته است که ایالات متحده و متحدانش با مداخله گری و تحمیل الگوهای امنیتی، منطقه را به سمت بی ثباتی بیشتر سوق می دهند.

 

ایران و اقلیم کردستان؛ روایت از درون صحنه

برنامه «گفتگوی ویژه» همچنین جایگاه ویژه ای برای بررسی روابط ایران و اقلیم کردستان تعریف کرده است. دعوت از اعضای احزاب کردی، به ویژه چهره هایی از کومله یا حزب دموکرات، نشان می دهد که تیم تولید سعی دارد مخاطب را در جریان روایت های درونی تر و تجربه محور قرار دهد. این انتخاب هوشمندانه است، زیرا برای بیننده کردی شنیدن از زبان افرادی که روزگاری خود بخشی از صحنه سیاست کردی بوده اند، جذابیت و اعتبار بیشتری دارد.

 

ضرورت رسانه ای و استراتژیک «گفتگوی ویژه»

به طور کل، ضرورت چنین برنامه ای را باید در دو سطح بررسی کرد: نخست، ضرورت رسانه ای و فرهنگی؛ جامعه کرد در کشورهای مختلف منطقه غالباً احساس می کند روایتش در رسانه های بین المللی یا غایب است یا تحریف می شود. «ڕوژەڤ» با تکیه بر زبان مادری و با تولید محتوای اختصاصی برای این جامعه، تلاش می کند این خلأ را جبران کند.

دوم، ضرورت سیاسی و استراتژیک؛ برای ایران، داشتن ارتباط مستقیم و مستمر با جامعه کردی، فراتر از واسطه های سیاسی و حزبی، یک ابزار قدرت نرم محسوب می شود؛ ابزاری که می تواند هم به تقویت انسجام ملی کمک کند و هم روابط ایران با کردهای منطقه را به شکلی پایدارتر و فرهنگی تر سامان دهد.

 

«گفتگوی ویژه»؛ پروژه‌ای چندلایه و استراتژیک

این برنامه می تواند نقشی اساسی در تقویت گفتمان های بدیل در برابر روایت های غالب ایفا کند. به ویژه در شرایطی که رسانه های غربی عمدتاً تحولات کردی را از زاویه منافع خود بازتاب می دهند، حضور یک رسانه کردی با زاویه نگاه جمهوری اسلامی ایران فرصتی است برای ارائه زاویه ای متفاوت که همزمان هم بر استقلال کُردها تاکید دارد و هم بر ضرورت همکاری و همزیستی در چارچوب منطقه ای.

به طور کلی، «ڕوژەڤ» نه یک برنامه عادی تلویزیونی بلکه یک پروژه ژورنالیستی و فرهنگی چندلایه است که هم ارزش نمادین دارد و هم کارکرد استراتژیک. ارزش نمادین آن در بازتاب صدا و هویت کُردی نهفته است و کارکرد استراتژیکش در ایجاد پیوندی عمیق تر میان ایران و جامعه ای است که به دلیل موقعیت جغرافیایی و سیاسی اش، در تحولات خاورمیانه نقشی کلیدی ایفا می کند.

 

 

مهر ۱۵, ۱۴۰۴ ۱۰:۲۵ Asia/Tehran