IRIB World Service

همزمان با فرارسیدن دهه فجر انقلاب اسلامی، بار دیگر شاهد طرح تحلیل و تفسیرها و البته ارائه آثار هنری متنوع با محوریت پیروزی انقلاب اسلامی در ایران و واکاوی ابعاد مختلف سقوط رژیم پهلوی در کشورمان هستیم.

از این رو، شبکه پرس تی وی نیز با پخش مستند از "اوکلند تا تهران"، به تهیه کنندگی حسین داوری دولت آبادی و کارگردانی مریم فرهنگ، به استقبال دهه فجر رفته و سعی کرده ابعاد معناداری از واقعه پیروزی انقلاب اسلامی در ایران را برای مخاطبان انگلیسی زبان خود روایت کند. 

درونمایه اصلی مستند "از اوکلند تا تهران" را این موضوع شکل می دهد که انقلاب شکوهمند اسلامی، از چشم‌اندازی کلان بیش از آنکه نبرد صِرف مردم ایران علیه دیکتاتوری رژیم شاه باشد، در واقع جلوه‌ای عینی از مبارزه با ستمِ استعمارگران و قدرت های بیگانه در این کشور بوده و یکی از اهداف اصلی انقلاب اسلامی ایران، کوتاه‌کردن دست خارجی‌ها به ویژه آمریکا و انگلیس از این کشور بوده است. 

در این مستند، زندگی شخصی با نام عباس روایت می شود که ساکنِ اوکلند کالیفرنیا است و تحصیلات دانشگاهی خود را در دانشگاه برکلی گذرانده و در حوزه رسانه ای و تولید پادکست، فعالیت دارد. یکی از محورهای اصلی فعالیت های وی، موضوعات تاریخی و به ویژه حمایت از آزادی و حقوق سیاه پوستان در آمریکا است. گرویدن عباس به دین مبین اسلام سبب می شود تا وی آشنایی قابل توجهی را نیز با انقلاب اسلامی ایران پیدا کند. عباس تاکید دارد که انقلاب اسلامی ایران به جهان، چهره تازه ای بخشید. 

همین جذابیت های وقایع مختلف در قالب انقلاب اسلامی ایران سبب می شود تا وی به ایران سفر کند. او در ایران با افراد مختلفی نظیر "خسرو معتضد"، تاریخدان مشهور ایرانی دیدار می کند و به طور خاص در پی یافتن این سوال است که چرا روابط ایران و آمریکا در بحبوحه انقلاب اسلامی ایران تا حد زیادی تضعیف شد؟ 

در مستند از اوکلند تا تهران به این نکته اشاره می شود که در تاریخ 200 ساله اخیر ایران به کرات مواردی دیده می شود که در قالب آنها، قدرت های خارجی نظیر انگلیس، آمریکا و روسیه، در پی دخالت در امور داخلی ایران بوده اند و در این زمینه رقابت قابل توجهی را با یکدیگر داشته اند. موضوعی که سبب شده تا آن ها در برهه هایی در قالب توافقاتی نظیر توافق 1907 اقدام به اشغال خاک ایران و تضعیف حاکمیت ملی کشور کنند. 

اشغال ایران در سال 1914 میلادی توسط انگلیس و روسیه علی رغم اعلام بی‌طرفی این کشور در جنگ جهانی و تحمیل قحطی به مردم ایران و کشته شدن چیزی بین 8 تا 10 میلیون ایرانی در نتیجه این رویداد، اشغال مجدد ایران توسط روسیه و انگلیس در بحبوحه جنگ جهانی دوم، حضور بیش از 30 هزار نظامی آمریکایی در ایران برای نخستین بار در سال 1941 و سرنگونی دولت محمد مصدق با یک کودتا در سال 1953 با مهندسی آمریکا و انگلیس، همه و همه جلوه‌هایی از مداخلات قدرت های غربی و استعمارگران خارجی در امور داخلی ایران در طی دهه های اخیر به شمار می روند. 

مداخلاتی که در دلِ خود با تحمیل برخی قراردادها و توافقات خارجی نیز همراه بودند و سعی در تضعیف استقلال و حاکمیت ملی ایران و تبدیل کردن کشور به یک مهره برای قدرت های خارجی را داشتند. در تمامی این دوران، حضور رژیم پهلوی در صحنه قدرت ایران، تا حد زیادی بسترهای مساعدی را برای مداخلات خارجی قدرت‌های بیگانه در امور داخلی ایران فراهم می کرد. در بحبوحه تمامی این موضوعات و رویدادها، به پا خاستن "آیت الله خمینی"، رهبر فقید انقلاب اسلامی ایران، بسیاری از معادلات را به هم زد و زمینه های جدی و فعالی را برای ایستادگی در مقابل دست درازی قدرت های خارجی به استقلال ملی ایران فراهم کرد. 

در مستند از اوکلند تا تهران این نکته مورد تاکید قرار می گیرد که انقلاب اسلامی ایران به معنای واقعی کلمه یک انقلاب مردمی بود که در قالب آن ها میلیون ها ایرانی به حمایت از رهبر خود آیت الله خمینی پرداختند. فردی که نمادی از تعهد مردم ایران به دین و اخلاق و البته استقلال و حاکمیت ملی کشورشان بود. همین مردمی بودن انقلاب اسلامی نیز در نهایت قدرتی عظیم را برای آن خلق کرد و موجب قطع شدن دست بیگانگان از این کشور شد. این انقلاب اثبات کرد که یک ملت می تواند مستقل باشد و علی رغم مواجهه با خصومت های فراوان خارجی، به دستاوردهای زیادی برسد. 

انقلاب اسلامی ایران سالهاست که الهام بخش دیگر ملت های آزاده شده و به طور خاص اوج گیری فرهنگ مقاومتِ برآمده از این انقلاب به محرکی برای انسان های آزاده در اقصی نقاط جهان جهت ایستادگی علیه ستم و دیکتاتورها بدل شده است.