IRIB World Service

45 سال از نخستین روزی که صدای گوینده رادیو دری شبکه سحاب از میان امواج به گوش مخاطبان در افغانستان رسید، گذشته است. 27 شهریور 1359 در بحبوحه تهاجم شوروی سابق به افغانستان، وقتی خانواده‌های افغانستانی، نگران و متلاطم از شنیدن خبرهای تلخ پیاپی، در میان موج های مختلف رادیو به دنبال شنیدن روایت درست بودند، با صدایی آشنا شدند که آنان را به همدلی و همراهی و حقیقت فرا می‌خواند؛ صدایی از آن سوی مرزهای غربی، از کشور همسایه و هم تاریخ؛ ایران.

به گزارش روابط عمومی معاونت برون مرزی رسانه ملی، آن زمان که رادیو دری تاسیس شد، شاید کمتر کسی گمان می کرد که این نهال نوپا، روزی درختی بارور شود که ثمرات آن نه تنها وسعت جغرافیای افغانستان، بلکه گستره دل‌های مردم این کشور را در گوشه گوشه گیتی دربرگیرد؛ به نحوی که به گواه پیام‌های مخاطبان، رادیو دری امروز در میان مهاجران افغانستانی در اقصی نقاط جهان شنوندگانی جدی دارد.

رادیویی که کوشیده است در شادی و غم، جنگ و صلح و تلاطم و آرامش، همواره بسان همراهی همدل، صدایی رسا و گوشی شنوا برای مردم افغانستان باشد و این گونه بوده است که اکنون با کوله باری از چهل و پنج سال تجربه هم‌زیستی و هم‌سخنی با مردم افغانستان، به رغم فراوانی رادیوها و رسانه‌های دیگر، همچنان محل رجوع و مورد اعتماد اهالی این کشور همسایه است.

تاکید بر ریشه های مشترک تاریخی و فرهنگی در برنامه سازی

در این سالیانی که گذشت، همزبانی و هم کیشی و ریشه های مشترک تاریخی و فرهنگی، مانند بال هایی قدرتمند به رادیو دری کمک کرده است تا بتواند به جایگاهی ویژه در افکار عمومی افغانستان دست یابد. افزون بر این، احترام به سنت‌ها و ارزش های اسلامی، ملی و بومی مردم افغانستان و پایبندی به اصول صحت و صداقت و ایفای نقش روایتگری امین برای مردم این کشور، به ماندگاری مخاطبان این رادیو کمک کرده و مجموعه این عوامل، آن را به رقیبی جدی برای سایر رسانه‌های فارسی زبان بدل کرده است که از دیگر کشورها برای افغانستان برنامه پخش می‌کنند.

با توجه به اشتراکات دینی، فرهنگي، زباني و تاريخي مشترک بين ايران و افغانستان شناساندن چهره واقعي انقلاب اسلامي ايران، معرفي الگو هاي موفق ادبي و هنري ایرانی و افغانستانی، پر رنگ تر کردن اهمیت غم شريکی هاي متقابل مردم دو کشور، انعکاس ارسال کمک هاي بشر دوستانه ایران در زمينه هاي مختلف و مردم نهاد به منظور کمک به تسکین دردها و رنج هاي مردم مظلوم افغانستان به جامعه مخاطب، می تواند موجبات همدلي و همگرايي مردم دو کشور را فراهم کند.

از «کافه صبح» تا «روی موج جوانی»؛ تنوع برنامه‌های زنده رادیو دری برای مخاطبان

 رادیو دری هم اکنون با 15 ساعت تولید و پخش همه روزه از ساعت 5:50 تا 18:50 در دو بخش صبحگاهی و نیمروزی و در بخش شامگاهی ازساعت 22 تا24 هرشب به مدت 2 ساعت (در مجموع 4265 ساعت تولید برنامه در سال) در حال فعالیت است که از طریق فرکانس‌های موج کوتاه، متوسط و «اف ام»، نرم افزار ایران صدا و همچنین دستگاه‌های گیرنده دیجیتال (ست اپ‌باکس) ماموریت رادیو یعنی انتقال پیام انقلاب اسلامی و معرفی اسلام ناب محمدی (ص)، تقریب مذاهب و وحدت اسلامی، خنثی‌سازی تلاش دشمنان برای مقابله با اسلام، ایران هراسی و افراط‌گرایی را به بهترین وجه ممکن انجام می دهد.

 وجود پنجاه و هشت عنوان برنامه زنده و ضبطی در هفته در کنداکتور نشان از تلاش همکاران ایرانی و اتباع در تهیه و تولید برنامه هاست. از این تعداد،2 برنامه زنده «کافه صبح»  به مدت 75 دقیقه و برنامه سیاسی «انعکاس» به مدت 30 دقیقه در بخش صبحگاهی و برنامه «روی موج جوانی» هم در بخش نیم روزی به مدت 75 دقیقه پخش می‌شود.

بخش های خبری در 6 بخش و در مجموع به مدت 120 دقیقه روزانه آخرین تحولات افغانستان، ایران و سایر نقاط را با استفاده از نظرات کارشناسان و خبرنگاران در افغانستان (8 خبرنگار در شهرهای مهم افغانستان) پوشش می دهد.

رادیو دری در راستای مهندسی کنداکتور در جهت بهبود و کیفیت محتوا، توسعه فرمت‌های جدید و تعاملی با مخاطب و تقویت حضور و پیوست رسانه ای در شبکه‌های اجتماعی از یک سال گذشته و با توجه به نیاز مخاطبان و همچنین سیاست های ابلاغی سعی کرده با تنوع بخشی ساختار و محتوی برنامه ها و تحول در ساز و کارها، گام مهمی در راستای سند تحول سازمان بردارد.

تقویت همدلی و وحدت فرهنگی بین دو ملت

از برنامه‌های شاخص رادیو دری شبکه سحاب می‌توان به برنامه استاد سخن، رسم زندگی، خورشید هدایت، اقبال ادب، انیس تنهایی، جمعه ها با شما، راوی عشق، صدای کتاب و... اشاره کرد. در ادامه چند برنامه فاخردیگر رادیو معرفی می شوند:

«تاریخ قلب آسیا» با موضوع روایت تاریخ 100 سال گذشته افغانستان؛ «سفیران روح الله» با موضوع معرفی شهدای ایرانی جهاد افغانستان؛ «درست بگوییم درست بنویسیم» به منظور پاسداشت و تکریم زبان فارسی و فارسی زبانان. زبان فارسی در گذر زمان با مشکلات و موانعی رو به‌رو بوده است و حتی در برخی اوقات فارسی‌ستیزانی برای کمرنگ کردن آن تلاش کرده اند. لذا در برنامه «درست بگوییم درست بنویسیم» ضرورت درست نویسی و درست گویی برای اهالی زبان فارسی دری تبیین می شود.

«پندهای حکیمانه»به بیان پندها و نصایح گوهربار امیر مومنان حضرت علی (ع) اختصاص دارد. «فتوت نامه» به تبیین تاریخچه جوانمردی و فتوت در ایران می پردازد. «پرنیان» این برنامه که به معرفی ادبا و شاعران و نویسندگان معاصر افغانستانی اختصاص دارد که در راستای پاسداشت زبان و ادبیات فارسی تهیه و پخش می شود. «مستند هفته» که جای خالی آن درکنداکتور خالی بود به صورت هفتگی و مستمر از موضوعات و سوژه های مرتبط با وقایع افغانستان و بعضا ایران انتخاب و تولید می شود.

برنامه «لاله های غریب» با موضوع معرفی شهدای افغانستانی هشت سال دفاع مقدس؛ و برنامه روایت همدلی که داستان خون شریکی و همدلی دو ملت افغانستان و ایران را روایت می کند نیز در جایگاه خود مورد استقبال مخاطبان قرار گرفته است.

از نظر آماری نیز برنامه پرطرفدار تار و تنبور را می توان نام برد که با پخش موسیقی اصیل ایرانی و ترانه های درخواستی افغانستانی در بین شنوندگان رادیو از جایگاه ویژه ای برخوردار است.

حضور پر دامنه و گسترده در فضای مجازی و پلتفرم ها

باتوجه به گسترش روزافزون تکنولوژی های نوین ارتباطی، حضور و تعامل با مخاطبان در شبکه های اجتماعی یکی از الزامات فعالیت رسانه هاست. در گذشته رسانه ها بصورت یک سویه کار می کردند، اما امروزه به مدد شبکه های اجتماعی امکان ارتباط دوسویه و تاثیرگذاری ترکیبی بر مخاطب امکان پذیر شده است.

از میان شبکه های اجتماعی، «فیس بوک» و «اینستاگرام» در افغانستان بیشتر مورد توجه مخاطبان بوده و می توان گفت فیس بوک فضایی برای اهالی سیاست و بزرگسالان و اینستاگرام برای نسل جوان استفاده می شود، به همین دلیل رادیو دری نیز در این دو پلتفرم و همچنین تلگرام حضور و فعالیت بیشتری دارد.

همه تولیدات و برنامه های رادیو به همت تهیه کنندگان رادیو و کاربران در پایگاه اینترنتی به آدرس parstoday.ir/dari بارگذاری می شوند که قابل دسترس همگان است.

پیام سرکنسول جمهوری اسلامی ایران در هرات به مناسبت سالگرد راه اندازی رادیو دری شبکه سحاب

رادیو دری رسانه‎ای اثرگذار در افغانستان

اکنون در آستانه 45 سالگی رادیو دری «علیرضا مرحمتی» سرکنسول جمهوری اسلامی ایران در شهر باستانی هرات با پیامی دلنشین و امید بخش از رادیو دری به عنوان رسانه آگاهی بخش یاد کرده که همچنان باید بازوی توانمند ایران در کشوری باشد که بیشترین قرابت فرهنگی و تاریخی را با جمهوری اسلامی ایران دارد.

رادیو دری از سال 1359 در بین مردم فارسی زبان افغانستان به ویژه در غرب این کشور که قابلیت پخش دارد و نیز در بین مهاجران افغانستانی طرفداران زیادی دارد و در طی دوره فعالیت خود توانسته است در فرهنگ‎سازی بین آحاد این جامعه نقش مثبتی داشته باشد.به وضوح مشخص است که خبرنگاران این رادیو به ویژه در افغانستان در تمامی این سال‎ها تلاش فراوانی جهت جذب مخاطبان داشته‎اند. در بسیاری از مناطق افغانستان مردم به برق و اینترنت دسترسی ندارند، به همین دلیل با کمترین امکانات مانند رادیو، می‎توانند شنونده این رادیو باشند و  در حال حاضر رادیو همچنان به عنوان گسترده‎ترین رسانه جمعی مطرح است.

رادیو دری شبکه سحاب در طول 45 سال که از عمر آن می‎گذرد به سنت‎ها و ارزش‎های اسلامی، ملی و بومی مردم افغانستان همیشه احترام گذاشته است و این موضوع در ایجاد و تقویت حس مثبت نسبت به ایران ارزشمند بوده است.

مرحمتی سرکنسول ایران در قسمتی دیگر از پیام گفت: برنامه‎های ویژه جوانان رادیو دری با محتوای فرهنگی و جوان پسند در ارتقای سطح آگاهی جوانان افغانستانی تاثیرگذار بوده است و با پذیرش نظرهای مخاطبان سعی در پویایی و به روز بودن برنامه داشته است. استفاده از کارشناسان مختلف سراسر جهان نقش زیادی در بهبود سلامت روحی، روانی و فرهنگی و به ویژه تقویت بنیان های دینی و مذهبی جوانان افغانستانی مخاطب رادیو دری داشته است.

بررسی تحولات سیاسی، فرهنگی و اجتماعی روز افغانستان و جهان با استفاده از نظرهای مسئولان و کارشناسان سیاسی و خبرنگاران از دیگر دلایلی است که ارتقای سطح اگاهی مخاطبان را موجب شده است.

سرکنسول جمهوری اسلامی ایران که به مناسبت 45 امین سال تاسیس رادیو دری با این رادیو سخن می گفت، افزود: رادیو دری رسانه‎ای ارزشی است که محتوایی سالم داشته و مهم آنکه با باورها و اعتقادات مردم افغانستان همسو است، به همین دلیل توانسته از جایگاه ویژه‌ای نزد مردم افغانستان برخوردار شود. مردم و جوانان افغانستان خسته از جنگ و ویرانی درجستجوی تفریحاتی سالم بوده و همواره در معرض برنامه های رسانه‎های معاند و متضاد با اسلام و فرهنگ افغانستان هستند.

مرحمتی افزود: در برهه سیاسی کنونی افغانستان، این رادیو باید همراه و به عنوان حامی مخاطبان خود، همچنان به مسئولیت خود ادامه داده و بازوی توانمند ایران در کشوری باشد که بیشترین قرابت فرهنگی و تاریخی را با ما دارد. درعین حال در تعامل با حاکمیت کنونی افغانستان باید سعی کرد تا از ایجاد بهانه جهت توقف پخش این رادیو در افغانستان جلوگیری شود. 

وی ادامه داد: بنابراین باید با تمام توان و حمایت های مادی و معنوی از ادامه فعالیت رادیو دری حمایت کرد. کمبود بودجه نباید به عنوان عاملی باعث توقف یا تضعیف این رسانه ارزشمند شود همچنان که پیشتر نیز اتفاق افتاده است. در شرایط خاص کنونی رادیو دری به عنوان یک رسانه ارزشی در برابر رسانه تروریسم و صهیونیسم کودک‎کش وظیفه مهمی برعهده دارد و باید در حفظ و آگاهی بخشی به مخاطبان خود تلاشی صدچندان داشته باشد.